De vereisten voor een brandwacht

17 juli 2018

De brandweer heeft te maken met een strenge Nederlandse wetgeving. De wet Veiligheidsregio’s bepaalt onder andere de benodigde competenties en vaardigheden van een brandwacht/brandweerman of -vrouw.

We zijn het gesprek aangegaan met Henny Albers, die al jaren werkzaam is bij ESA ESTEC. Henny houdt zich bezig met de brandveiligheid en -preventie op het terrein. Om beter in kaart te brengen wat er allemaal komt kijken bij een functie als brandwacht, hebben wij Henny om zijn input gevraagd.

 

henny.jpg

Henny Albers, FPO bij ESA ESTEC (midden)

 

De Nederlandse wetgeving voor de brandweer

Vroeger was er sprake van de basisopleiding Brandwacht met o.a. ook de ademluchtmaskeropleiding. Daarnaast was er sprake van Brandwacht 1e Klas waar ook hulpverlening bij inbegrepen was. Hedendaags is er de basisopleiding manschap A, een opleiding waar alles in zit: van adembescherming tot hulpverlening en gevaarlijke stoffen inzet. Dit heeft als gevolg dat iemand direct inzetbaar is, wanneer hij/zij van de opleiding af komt. De opleiding is behoorlijk zwaar en er wordt voornamelijk veel gevraagd van een vrijwilliger, omdat hij de avonden, nachten en weekenden beschikbaar moet zijn. Ook is de opleiding erg duur, wat tezamen met het voorgaande, voor een moeizame instroming zorgt. Opleidingen en medische keuring De opleidingen zijn als volgt opgebouwd:

✓ Manschap A

✓ Manschap B

✓ Bevelvoerder

Er zijn behoorlijk wat opleidingsinstituten, maar het IFV (Instituut Fysieke Veiligheid = vroeger de brandweeracademie) houdt de touwtjes in handen m.b.t. de examinering. Dit garandeert het juiste opleidingsniveau van de brandweercursussen.

Sinds 2018 is het PPMO in het leven geroepen, een Preventief Medisch Onderzoek dat bedoeld is om de fysieke conditie van brandweermensen te testen. De focus ligt met name op de conditie van de te onderzoeken persoon. Je krijgt bij deze keuring te maken met oefeningen zoals het inrammen van deuren, een man over de vloer voorttrekken, klimmen en het plafond eruit slopen. Ook moet je met je volledige uitrusting en onder iedere arm een slang van 10 kg, 100 treden beklimmen in een zo snel mogelijke tijd. Dit levert samen met de ademluchtapparatuur en de uitrusting wel tot 40kg extra op en is één van de zwaarste testen.

 

 

Hoe is dit opgezet bij ESA ESTEC?

Bij ESTEC is er sprake van een bedrijfsbrandweer. Hier gelden dezelfde regels als bij de (vrijwillige) brandweer. Bij ESTEC wordt nog steeds de PAGO toegepast, een voorloper van de PPMO. Bij het zogenaamde Periodiek Arbeids Gezondheidskundig Onderzoek wordt overal naar gekeken: ogen, oren, bloedwaarden, urine en BMI (Body Mass Index = voor het gewicht in verhouding tot lichaamslengte). Tevens wordt de conditie getest door middel van een inspanningsproef op de fiets, waarbij de hartslag gemonitord wordt. De te leveren inspanning hangt af van je leeftijd en je gewicht.

De PAGO wordt bij ESTEC door de Arbodienst Warmond uitgevoerd. Hier geldt dat elke (brandveiligheid)medewerker iedere vier jaar gekeurd moet worden tot zijn 40e . Daarna is het iedere twee jaar en vanaf 50+ wordt er jaarlijks gekeurd. De PPMO manier van keuren is bij ESTEC niet mogelijk.

Ook zijn er een aantal collega’s in hun vrije tijd verbonden aan het brandweerkorps in hun woonplaats. Hierdoor komen deze korpsen soms oefenen op het ESTEC terrein. We oefenen hier naast brandinzet ook hulpverleningsonderwerpen zoals mensen uit liften bevrijden, stoppen van lekkages etc. We regelen ontruimingen en zijn ook voorbereid op (kleinschalige) ongevallen met gevaarlijke stoffen.

 

brandwacht.jpg

 

 

Over Henny Albers

Ik ben de Fire Prevention/Safety Officer bij ESA ESTEC te Noordwijk. Mijn carrière begon bij het Ministerie van Algemene Zaken, waar ik als Chef Beveiliging dienst deed. De afdeling was 16 man groot en ook gewapend. Tevens organiseerde ik schietlessen bij de politie. Ik kwam met de brandweer in aanraking op mijn 18e toen ik mij bij de Vrijwillige Brandweer Wassenaar voegde. In 1985 volgde ik de opleiding voor Onderbrandmeester en zo ontstond mijn ervaring op beide vlakken in veiligheid. Een jaar later kwam ik via een alerte collega bij ESTEC terecht door een openstaande vacature voor een beveiliger met ervaring in brandveiligheid.

 

Wat doet een FPO?

Als FPO/FSO houd ik mij bezig met preventie en het aanpakken en optimaliseren van de nodige (brand)voorzieningen en maatregelen. Daarnaast stuur ik het brandweerteam aan, organiseer ik (35 keer op jaarbasis) de brandweer trainingsdagen en de jaarlijkse ontruimingen op ESTEC. Daar komt ook een stukje verslaglegging bij kijken en de controle van aanwezige middelen en voorzieningen op locatie. Als voorbeeld kun je dan denken aan de brandwerende scheidingsmuren in de ESTEC gebouwen die effectief moeten kunnen functioneren.

 

Wat is belangrijk qua training en onderhoud van kennis?

Bij de brandweer zou iedereen 80 uur training moeten krijgen op jaarbasis om zijn vaardigheden op peil te houden. Dit blijkt in de praktijk niet altijd haalbaar en hierom wordt het trainingsjaar langer gemaakt. Bij ESTEC is het heel lastig om deze richtlijn te volgen en alles uit te voeren, maar we hoeven een aantal onderwerpen niet te trainen (bijvoorbeeld: verkeersongevallen want die hebben we niet). Er worden ook hittegewenning oefeningen op een speciaal trainingscenter georganiseerd. Zulke centra zijn gericht op het zo goed mogelijk nabootsen van een brand en de locatie op de Maasvlakte werkt bijvoorbeeld met echt hout. Dit levert zulke realistische situaties op, waarbij je precies kunt zien hoe een brand zich kan ontwikkelen en je de voortekenen van gevaar kunt herkennen.

 

Nu zoeken wij nieuwe collega’s om het team te versterken bij ESA ESTEC. Wat is belangrijk als iemand graag wilt solliciteren?

Wij zoeken collega’s die reeds in het bezit zijn van minimaal Manschap A. Mochten zij óók hun beveiligingspapieren hebben dan kunnen ze bij ons meteen aan de slag. Daarentegen is het ook mogelijk om bij ons een opleidingsovereenkomst voor de studie Beveiliger 2 op te zetten. De reden voor de voorkeur voor een brandwacht heeft te maken met het financiële plaatje en het feit dat een brandwacht gemakkelijk de beveiligingstaken kan oppakken. Vice versa heeft uit ervaring een laag slagingspercentage.

Het is erg belangrijk dat een nieuwe collega een echte teamplayer is en sociaal vaardig. Ook moet hij/zij goed kunnen luisteren naar anderen. Een echte aanpakker zou perfect in het team passen.

 

Ken jij of ben jij een brandwacht/-weerman of vrouw (in opleiding) en zie jij hier je nieuwe uitdaging in terug? Neem dan gauw contact met ons op om kennis met elkaar te maken en een lekkere bak koffie te drinken. Stuur je CV en motivatie naar hrm@ctsn.nl